Spring naar content

Fietsen naar Berlijn

Vanaf Enschede of Coevorden oostwaarts

  • Afstand: 740 km
  • Enschede/Coevorden – Berlijn
  • Duur: 8-12 dagen
  • Bewegwijzerd: nee

Route van Kees Swart

‘Fietsen naar Berlijn’ begint in Enschede of Coevorden en loopt via het Teutoburgerwoud, Hamelen, Braunschweig, Brandenburg en Potsdam naar Berlijn. De route wordt in oostelijke richting beschreven, maar is met behulp van de gps-tracks ook makkelijk andersom te fietsen.

De route

Onderweg worden regelmatig andere fietsroutes gekruist of genaderd, zoals de R1, de Hanzefietsroute, de Weserradweg en de Elberadweg. Naast deze bekende routes is ‘Fietsen naar Berlijn’ een compleet nieuwe route met veel landschappelijke afwisseling, een route die cultuurhistorische hoogtepunten en fraaie binnensteden niet links laat liggen maar juist opzoekt, een route die geen gebrek heeft aan kampeermogelijkheden en die ook in stedelijke gebieden zo min mogelijk langs drukke wegen loopt. Zelfs in Berlijn is de route opvallend groen en grotendeels autovrij door gebruik te maken van nieuwe vrij liggende fietspaden en groenstroken die er na de val van de Muur zijn gekomen.

De hoofdroute is 740 km lang en gaat over rustige wegen en paden. Zo’n 300 km is autovrij en 90 km is onverhard. In het Teutoburgerwoud, het Lipper Bergland, het Weserbergland en het Hildesheimer Wald zijn wat klimmetjes, die nooit lang duren. Voorbij Hildesheim is de route grotendeels vlak. Naast de routebeschrijving geeft de gids veel (cultuur)historische wetenswaardigheden, informatie over bezienswaardigheden onderweg, tips voor fietsers die ook met de trein willen reizen, suggesties voor het combineren met andere fietsroutes, nuttige internetadressen, een overzicht van campings en weblinks naar andere overnachtingsmogelijkheden.

Praktische informatie

Een groot deel van de route is min of meer vlak. Waar de route door uitlopers van het Duitse middelgebergte gaat, zoals het Teutoburgerwoud, het Lipper Bergland, het Wesergebergte en het Hildesheimer Wald, moet regelmatig enkele kilometers worden geklommen. Hellingpercentages kunnen daar oplopen tot rond 10%, maar het hoogteverschil dat overbrugd moet worden is zelden meer dan 100 m. Vergelijkbaar met fietsen in Zuid-Limburg en minder zwaar dan de Ardennen. Enkele alternatieve trajecten zijn wat zwaarder.

Een andere uitdaging kan het wegdek zijn. Bospaden kunnen variëren van goed ingereden grind,  dat bij droog weer nauwelijks onderdoet voor asfalt, tot een mix van kapotgereden stenen, hoogliggende boomwortels, erosiegeulen en modderpoelen na hevige regenval. Ook verharde wegen kunnen sterk variëren: van perfect asfalt tot schots en scheef liggende keien uit het begin van de 20e eeuw. Duitse fietsers lijken zich er niet zoveel van aan te trekken en kiezen vaak voor wat dikkere banden, die niet keihard worden opgepompt. (De auteur van deze gids heeft meestal op 50 mm brede Big-Apple-banden – van Schwalbe – gefietst, met een bandenspanning van 3 à 4 bar). Wie hier met racebandjes wil gaan fietsen, zal stukken moeten lopen, maar op een gravelbike met wat bredere banden (vanaf 32 mm, liever nog dikker) of een solide vakantiefiets is deze route goed te doen.

Naast de gids is een overzichtskaart van de doorkruiste gebieden handig, maar niet strikt noodzakelijk. Wie een gps-apparaat van Garmin gebruikt, heeft veel aan de digitale OpenFietsMap (hier gratis te downloaden: https://www.openfietsmap.nl/downloads/germany).

De beginpunten van de route – Enschede of Coevorden – zijn goed per fiets bereikbaar, zo nodig met behulp van het netwerk van fietsknooppunten (www.fietsnet.be).

Ook per trein zijn veel plaatsen langs de route goed bereikbaar. Tussen Amsterdam en Berlijn rijdt om de 2 uur een rechtstreekse intercity met fietsplaatsen (die gereserveerd moeten worden); tussen Hengelo en Bielefeld rijdt elk uur een regionale trein met een groot aantal (niet-reserveerbare) fietsplaatsen.

Deze route is te combineren met de volgende routes:

  • EuroVelo 2/D3/R1: bij Detmold (oostwaarts of terug naar Nederland) en in Berlijn (naar Polen)
  • Hanzefietsroute: bij Detmold zuidwaarts richting Sauerland, Keulen en Roermond
  • Weser Radweg: in Hamelen noord- of zuidwaarts
  • EuroVelo 13/IJzeren Gordijn: in Bad Helmstedt noord- of zuidwaarts
  • Elbe Radweg: in Rogätz (richting Praag) en Tangermünde (richting Hamburg)
  • D11 Ostsee-Oberbayern: in Potsdam noord- of zuidwaarts

Routeboekjes bestellen

Meer informatie over het bestellen en donateursvoordelen

GPS-track downloaden

Deze route is niet van Europafietsers. Voor GPS- en andere informatie verwijzen we naar de website van de maker.

Deel deze route

Foto album

Ervaringen van fietsers

Wil je graag vertellen waarom je deze route leuk vond, wil je anderen laten delen in wat je beleefde of wil je met ons een blog delen? Vul dan hieronder je ervaring in.

Heb je vragen over de route, dan kun je (als je donateur bent) beter je vraag stellen op het Forum, daar is het makkelijker om met anderen in contact te komen. Of je stuurt je vraag in via Contact - onderwerp Algemeen.

Deel jouw ervaring

Deel je ervaring

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

  1. Roeland
    op 2 mei 2024

    Wat een fantastische route!!! Ik heb hem vorige week gefietst en was er superblij mee. Het routeboekje was erg handig; ik kon hierdoor makkelijk mijn route vinden (een enkel keertje moest google maps even helpen). Super dat de route de doorgaande wegen mijdt en de landweggetjes opzoekt. Mooie afwisseling van velden, bossen, water en dorpjes/steden. Erg fijn ook dat het boekje wat alternatieven biedt.
    Ik heb niet gekampeerd, maar op de route hotelletjes/pensions gezocht. Die waren makkelijk te vinden.

    1. Hey Roeland

      In welke richting heb je gefietst?

      Groetjes
      Tine

  2. Goede route, omschrijving klopt (8-2023). Tip: neem lunch mee, stops zijn beperkt en tussen Hildesheim en Braunschweig was op de route geen hotel beschikbaar, toch iets gevonden, wat een enorm leuke ervaring; slapen bij de boerderij Graf von Oberg.

    1. jan verboord
      op 19 januari 2024

      Hoi Bernard,

      ben erg geinteresseerd in je reis naar berlijn. Wil deze straks in juni ook gaan fietsen.

      heb je voor mij overnachtingsgegevens van je overnachtingen ook ben ik benieuwd naar je ervaring qua zwaarte van de tocht. Mijn vrouw is nogal huiverig vandaar.

      gr. Jan.

  3. Jan Willem
    op 17 september 2023

    Wij, m59/v56 rijdend op Koga WorldTraveller, hebben van 8-16 september de route gefietst. We zijn in Zwolle begonnen, om via Ootmarsum aan te sluiten op Coevorden alternatief. Jerichow-Brandenburg hebben we via Hanzeroute gedaan, vanwege de slechte kwaliteit paden.
    De route is absoluut autoluw en leidt langs bijzondere paden! Erg mooi. Wij hadden 4 dagen zomerse temperaturen (30+), stortbuien (1d) en weer mooi weer (19-20C). Klimmen over zandheuvels , soms >12%!, was niet altijd een pretje en mul zand of zware regenval maakten onverharde paden zwaar, soms onmogelijk. Een asfalt alternatief hier en daar was welkom geweest. Maar netto een zeer mooie route die overall de moeite waard is en waar we van hebben genoten.
    Overnachtingen zijn in sommige delen moeilijk te plannen. Wij deden B+B. Hierbij nog wat leuke fietsvriendelijke adressen (ook qua prijs):
    – Bad Iburg: Hotel Wiemann Sander
    – Oberg: Hotel Garni Graf von Oberg (kasteel, bijzonder)
    – Jerichow: Hotel Poeges

  4. hans schuurman
    op 4 september 2023

    Mixje gereden van ‘fietsen naar Berlijn’, ijzeren gordijn route, en de R1.
    Zonder de relatief veel gravel stukken had ik het toch wat saai gevonden denk ik.
    R1 iets minder rustige wegen en minder gravel denk ik maar dat kan nog toeval zijn, heb niet alles van beide gedaan.
    Berlijn weer super gaaf, ook door de stad fietsen is heel leuk. IJzeren gordijn route best verlaten, geen enkele camping in 90km

  5. 2 weken geleden gefietst.
    de kaartjes in het boekje toch nier gedetailleerd genoeg en je hebt ook geen bordjes dus goed opletten. wel mooie route met geregeld een slechte weg…maar dat hoort erbij!
    Ton

  6. Raymond Nolte
    op 4 augustus 2023

    Afgelopen maand, juli 2023 de route van Kees Swart naar Berlijn gefietst met mijn vrouw. Gewoon op het boekje. GPS schijnt iets af te wijken van boekje dus gewoon Analoog fietsen.
    Mooie rustige route, soms best pittig door wegdek en klimwerk. Inderdaad ook lastige paden met rul zand en op hellingen met grind oppassen met afdalen. Heel autovrij en Kees heeft echt zijn best gedaan om drukte te vermijden tot voor Berlijn. Heel veel mooi uitzicht, natuurschoon, Bos, mooie riviren etc, alles wat fietsen zo mooi kan maken. Kamperen goed te doen, ook in hoogseizoen maar wel veel vergane glorie en soms Duits seizoencampinggeweld. Goed checken of campings of kampeerplekken bij jeugdherbergen nog bestaan/open zijn. terug met Flixbus prima te doen. Kortom, aanrader!

  7. Nmjh Pelzer
    op 23 juli 2023

    Wij hebben de route gereden van 4 tm 16 juli. bijzondere ervaringen zoals compleet van je fiets geblazen worden als de storm je van de zijkant pakt. Of dat je door diezelfde storm ongeveer 1 km voort wordt geblazen richting Moskou met de oostenwind van dezelfde storm zonder ook maar 1 keer te hoeven trappen. maar dat zijn weerselementen. de tocht is echt heel mooi. handig met dikke banden en voorvorkvering. je staat er niet bij stil hoeveel kasseien er nog in de voormalig oost Duitse dorpen liggen. ook kilometers lange stroken met betonnen elementen. bent u daar nog of ben je al helemaal door elkaar geschud? de tocht is zeker autoluw te noemen. We hebben genoten van de natuur. ik had 4 van de 7 tochten via gpx op mijn mio gedownload. stuk makkelijker dan de kaart, want in bossen kun je je niet oriënteren op straatnamen. de steden waren met de kaart een crime. omdat er zoveel kasseien waren kon ik de tekst fietsend niet lezen. dus iedere 25 of 50 meter afstappen om te kunnen lezen waar we nu weer naar toe moesten. pfffff. de steden kunnen wat mij betreft sowieso worden overgeslagen. dat was voor ons echt een afknapper. mooie camping gehad overal. slechts 1 lekke band, 3 vossen gezien, geen wolf. 3 dagen in Berlijn verbleven. die stad is dan een uitzondering omdat hij (of zij?) de moeite waard is en omdat je hiervandaan weer vertrekt. in ons geval met de flixbus. Groetjes. just try it. mooi werk Kees, dank je!

  8. Jan Marten en Joke de Vries
    op 23 juli 2023

    Wij hebben de route naar Berlijn gefietst, van 10 tot 22 juli. Zonder hulpmotor en met alle overnachtingen op campings. Navigatie: Pocket Earth Pro.
    Mooie route, wij hebben geen asfaltalternatieven gereden.
    Het is inderdaad vooral autovrij. Voor het rijden met (jongere) kinderen zouden we delen van de route niet aanbevelen. Steil, onverhard, mul zand op vitale plekken: het is soms oppassen geblazen.
    Zelf hebben wij er met z’n tweeën veel plezier aan beleefd. Fijn dat iemand een dergelijke route uitzoekt, compleet met overnachtingsplekken!
    We fietsten met over het algemeen matige zomerse temperaturen, af en toe regen. En altijd flinke wind mee.
    Tijdens onze rit ontstond er commotie over de ‘leeuw’ ten zuidwesten van Berlijn. Net toen wij de betreffende bossen zouden infietsen. Gelukkig bleek het loos alarm en konden we de route van Swart gewoon blijven vervolgen.

  9. Thomas
    op 20 mei 2023

    Wat een fantastische route! Ik heb m gereden van 26-04-23 (ja gevlucht voor koningsdag) tot 02-05-23. Daarna heb ik nog een aantal dagen op de prachtige camping in Potzdam gestaan.
    Voor mij dé perfecte combinatie van gravel asfalt en tussen door leuke dorpjes en bakkertjes/cafetjes (op soms de meest rare plekken). De gravel stukken en de stukken bos waar je soms uren (bijna) niemand tegen komt maken de route lekker avontuurlijk.
    Ik raad deze route aan iedereen aan! Al denk ik wel dat enige ervaring op de fiets wenselijk is bij deze route!

    1. Peter Moorman
      op 7 juni 2023

      Ik vertrek a.s maandag. Vraagje: op welke camping in Potsdam heb je gestaan. Hoe doe je het met de bagage in geval je een dagje naar Berlijn fietst?

  10. Allereerst grote dank aan Kees die deze route heeft vorm gegeven. Een prachtige combinatie van natuur, landschap, historie en cultuur. Ik heb een route-indeling gemaakt zodanig dat ik dagelijks tussen 100 en 120 km uit kwam en eindigde in meestal een interessante plaats. Ben op Koningsdag vertrokken en het was fijn telkens in een gewoon bed te kunnen slapen. ‘s-Nachts vroor het net niet en overdag waaide er steeds een oostenwind. Ik reed een iets aangepaste versie, vertrok vanuit Tilburg met een eerste stop in Xanten en een tweede in Munster. Vandaar reed ik naar Bielefeld en volgde van daar af de door Kees bedachte route. In totaal reed ik 875 km in acht fietsdagen (niet elektrisch ondersteund). Elke dag was anders voor wat betreft landschap en natuur. Bij elkaar reed ik volgens Komoot zo’n 30% van de kilometers over een mix van onverharde, grove split, harde gravel en kasseienwegen. Dat vraagt niet alleen wat van je materiaal maar waar deze wegen omhoog gaan ook wat van je conditie en naar beneden wat van je stuurmanskunst. Ook is het fijn als je in je uppie op je gemak bent als je eens een paar uur niemand ziet. Mijns inziens geen route voor wie alleen gewend is aan prachtig vlak asfalt van fietscafe naar fietscafe. Ik heb genoten en moet er niet aan denken zo’n route zonder navigatie te moeten doen.

    1. Jan Verboord
      op 17 januari 2024

      Hoi ad heb je voor mij de GPS lijkt mij een mooie tocht om te doen in juni met mijn vrouw.

1 2